Bugün Turgutlu’da bir okulun önünde silah sesleri yükseldi.

Ve yine çocuklarımız yaralandı.

Bir anne-babanın sabah çocuğunu okula gönderirken aklından geçirmemesi gereken bir ihtimal, bugün Manisa’nın Turgutlu ilçesinde gerçeğe dönüştü.

Öncelikle yaralanan evlatlarımıza acil şifalar, ailelerine sabır diliyorum.

Ama artık sadece “geçmiş olsun” demenin yetmediği bir noktadayız.

Çünkü her okul saldırısından sonra aynı soruyu sormak zorundayız:

Biz nerede eksik kaldık?

GÜVENLİK SADECE POLİSLE SAĞLANAMAZ

Manisa Valiliği, eğitim öğretim yılının başlamasından önce okul güvenliğiyle ilgili çeşitli tedbirleri açıklamıştı. 507 okulda 531 bahçe görevlisinin görevlendirileceği, okul giriş ve çıkışlarında 59 ekip ve 118 personelin görev yapacağı duyurulmuştu.

Ancak Turgutlu’daki olay bize önemli bir gerçeği yeniden hatırlattı:

Güvenlik planı hazırlamak başka, o planın sahada gerçekten ve doğru biçimde uygulanmasını sağlamak başka.

Burada kimseyi soruşturma tamamlanmadan suçlamak doğru değildir.

Fakat sorulması gereken sorular vardır.

Saldırının gerçekleştiği saatte okulun çevresinde hangi güvenlik tedbirleri uygulanıyordu?

Okulun risk değerlendirmesi neydi?

Giriş-çıkış saatlerinde güvenlik planı nasıl uygulanıyordu?

Okul çevresinde bulunan riskler önceden tespit edilmiş miydi?

Bu soruların cevapları kamuoyuyla açık ve anlaşılır biçimde paylaşılmalıdır.

Çünkü amaç birilerini suçlamak değil, aynı olayın başka bir okulda tekrar yaşanmasını engellemektir.

ASIL SORU: SİLAH ÇOCUĞUN ELİNE NASIL GEÇTİ?

Adalet Bakanlığı, saldırıda kullanılan silahın çocuğun eline nasıl geçtiğinin, nasıl muhafaza edildiğinin ve ailelerin bakım-gözetim sorumluluklarının soruşturulduğunu açıkladı. Ayrıca olay öncesinde akran zorbalığı yaşandığı yönündeki iddiaların da araştırıldığı bildirildi.

İşte burada okul güvenliği kavramını yeniden düşünmemiz gerekiyor.

Bir çocuğun okula silahla gelmesini yalnızca okul kapısında arayacağımız bir güvenlik problemi olarak görürsek, sorunun önemli bir bölümünü kaçırırız.

Silah nerede tutuluyor?

Çocukların silaha erişimini engelleyecek güvenlik kültürü ailelerde ne kadar güçlü?

Akran zorbalığı hangi noktada fark ediliyor?

Öğretmen, rehber öğretmen, aile ve okul yönetimi arasında gerçekten çalışan bir erken uyarı sistemi var mı?

Bunların her biri okul güvenliğinin parçasıdır.

“ZORBALIĞI GÖRMEDEN ŞİDDETİ ÖNLEYEMEYİZ”

Eğer soruşturma sonucunda akran zorbalığı iddiaları doğrulanırsa, bunun üzerinde ayrıca ve ciddi biçimde durulması gerekir.

Çünkü zorbalık her zaman yüksek sesle ortaya çıkmaz.

Bazen bir çocuğun dışlanmasıdır.

Bazen sürekli alay edilmesidir.

Bazen sosyal medyada hedef gösterilmesidir.

Bazen öğretmenin gözünden kaçan küçük bir davranışın zaman içinde büyümesidir.

Bu nedenle okullarda rehberlik servisleri yalnızca sorun çıktıktan sonra devreye giren bir birim olmamalıdır.

Çocukların konuşabileceği, kendisini güvende hissedeceği ve yardım istediğinde gerçekten karşılık bulacağı bir sistem kurulmalıdır.

Peki ne yapılmalıydı?

Bence bundan sonra yapılması gerekenleri birkaç başlık altında ele almak gerekiyor:

1. Her okul için gerçek bir risk analizi yapılmalı.

Kâğıt üzerinde risk değerlendirmesi değil; okulun bulunduğu sokak, giriş-çıkış noktaları, çevredeki riskler, öğrenci yoğunluğu ve geçmişte yaşanan olaylar dikkate alınmalı.

2. Giriş ve çıkış saatleri özel olarak planlanmalı.

Çünkü öğrencilerin en yoğun bulunduğu zaman dilimi okul giriş ve çıkışlarıdır.

3. Okul çevresindeki kamera sistemleri etkin hâle getirilmeli.

Kamera sayısından çok, kameraların kritik noktaları görmesi ve gerektiğinde kayıtların hızlı şekilde incelenebilmesi önemlidir.

4. Profesyonel güvenlik ihtiyacı okul bazında değerlendirilmelidir.

Bahçe görevlisi ile profesyonel güvenlik personelinin aynı görev ve yetkilere sahip olmadığı unutulmamalıdır.

5. Rehberlik sistemi güçlendirilmelidir.

Bir okulda yüzlerce öğrenciye birkaç kişiyle psikososyal destek vermeye çalışmak yerine, ihtiyaç duyulan okullara yeterli uzman desteği sağlanmalıdır.

6. Akran zorbalığı için erken uyarı sistemi kurulmalıdır.

Çocukların öğretmene, rehber öğretmene veya güvenilir bir yetişkine kolayca ulaşabileceği gizli ve güvenli bildirim mekanizmaları oluşturulmalıdır.

7. Ailelerin bilinçlendirilmesi gerekir.

Özellikle evlerde bulunan silahların çocukların erişemeyeceği şekilde güvenli muhafaza edilmesi konusunda ailelere yönelik sürekli ve somut eğitimler verilmelidir.

8. Kurumlar arasında gerçek zamanlı iletişim kurulmalıdır.

Okul yönetimi, rehberlik servisi, emniyet, sağlık ve sosyal hizmetler gerektiğinde birbirine hızla ulaşabilmelidir.

SADECE OLAYDAN SONRA DEĞİL, OLAYDAN ÖNCE HAREKETE GEÇMELİYİZ

MEB, Turgutlu’daki olayın ardından üç Bakanlık müfettişinin görevlendirildiğini ve öğrenci, öğretmen ve veliler için psikososyal destek ekiplerinin sahada çalışmaya başladığını açıkladı.

Bunlar önemli adımlar.

Ama asıl başarı, olay olduktan sonra müdahale etmek değil;

olay olmadan önce tehlikeyi fark edebilmektir.

Bir okulun güvenliğini sadece kapısındaki görevli sayısıyla ölçemeyiz.

Güvenli okul;

çocuğun kendisini korkmadan ifade edebildiği,

zorbalığın görünmez kalmadığı,

ailenin sorumluluğunu bildiği,

öğretmenin risk işaretlerini fark edebildiği,

rehberlik sisteminin gerçekten çalıştığı,

kolluk kuvvetlerinin gerektiğinde hızlıca devreye girdiği

ve kurumların birbirinden habersiz hareket etmediği okuldur.

BUGÜN TURGUTLU, YARIN BAŞKA BİR YER OLMASIN

Bu olay üzerinden siyasi tartışma yapmak kolay.

Birbirimizi suçlamak da kolay.

Ama çocuklarımızın ihtiyacı olan şey tartışmadan çok sonuç.

Soruşturma tamamlanmalı.

Eksiklik varsa açıkça ortaya konulmalı.

Sorumluluk varsa kimde olduğu belirlenmeli.

Ve en önemlisi, ortaya çıkan her eksiklik için somut bir çözüm uygulanmalı.

Çünkü bir çocuğun okula giderken güvende olması bir ayrıcalık değildir.

Bu, her çocuğun en temel hakkıdır.

Bugün Turgutlu’da yaralanan çocuklarımızın acısı hepimizin acısıdır.

Dileğimiz, bu olayın yalnızca birkaç gün konuşulup sonra unutulması değil.

Dileğimiz;

Bir sonraki okul saldırısını beklemeden harekete geçilmesi.

Çünkü çocuklarımız için güvenli okul,

olduktan sonra müdahale edilen değil,

olmadan önce tehlikenin önlendiği okuldur.